Қытай ғалымдары болашақта адамзат салмақсыздық жағдайында көбейе ала ма деген сұраққа жауап табу үшін Tiangong Space Station орбиталық станциясына жасанды эмбриондар жіберді.
Зерттеуді Chinese Academy of Sciences ғалымдары жүргізіп жатыр. Жобаның жетекшісі – Қытай ғылым академиясы Зоология институтының дің жасушалары мен репродуктивті биология жөніндегі мемлекеттік негізгі зертханасының профессоры әрі зерттеушісі Ю Лэцянь.
Оның айтуынша, эксперименттің басты мақсаты – гравитация мен оның болмауы эмбрион дамуының алғашқы кезеңдеріне қалай әсер ететінін түсіну. Бұл болашақтағы ұзақ мерзімді ғарыш миссиялары мен басқа ғаламшарларды игеру үшін қажет.
«Бұл – адамдар ғарышта өмір сүріп, көбейе ала ма деген сұраққа жауап іздеудегі алғашқы қадамымыз. Жауап оң болады деп үміттенемін», – деді Ю Лэцянь.
Эксперимент үшін дің жасушаларынан жасалған жасанды эмбриондар пайдаланылды. Құрылымы жағынан олар нағыз адам эмбриондарына ұқсайды, алайда толыққанды ағзаға айнала алмайды. Мұндай модельдер ғалымдарға шынайы эмбриондарды қолданбай-ақ адамның ерте даму кезеңдерін зерттеуге мүмкіндік береді.
Үлгілер Tianzhou-10 жүк кемесі арқылы станцияға жеткізілді. Орбитада астронавтар олардың дамуын бес күн бойы бақылайды.
Зерттеушілер ұрықтанудан кейінгі шамамен 14-21 күнге сәйкес келетін кезеңді зерттемек. Бұл уақыт аса маңызды саналады, өйткені дәл осы кезде адамның негізгі мүшелері қалыптаса бастайды. Осы сатыдағы бұзылыстар ағзаның кейінгі дамуына айтарлықтай әсер етуі мүмкін.
Бұған дейін адам эмбриондары дамуының мұндай кеш кезеңдерін зерттеу халықаралық «14 күн ережесіне» байланысты іс жүзінде мүмкін болмады. Бұл ереже in vitro жағдайындағы эмбриондарға жасалатын тәжірибелерді шектейтін. Алайда 2021 жылы International Society for Stem Cell Research этикалық бақылауды күшейту шартымен мұндай зерттеулерге рұқсат беретін ұсынымдарын жұмсартты.
Ғалымдар зерттеу нәтижелері тек ғарыш медицинасына ғана емес, сонымен қатар эмбрионның ерте дамуындағы бұзылыстармен байланысты ауруларды зерттеуге де көмектеседі деп үміттенеді. Эксперимент аяқталғаннан кейін үлгілер мұздатып сақталып, талдау үшін Жерге қайта жеткізіледі.
Дереккөз: https://www.scmp.com/news/china/science/article/3353304/china-sends-embryos-orbit-find-out-if-humans-can-have-babies-space
Фото: Global Times