Дәстүрлi қазақ костюмiнде пайдаланылған материалдар
Автор(ы): Қоғабаева Г.*
Объем документа: C. 191-195
МРНТИ: 03.61.91*
Ключевые слова: шкура*выделанная кожа*мех с лапок пушнины*замша*сафьян*нить из сухожильев*шагреневая кожа*ситец*миткаль*бархат*атлас*парча*
Реферат: Мақалада ҚР МОМ қорындағы киiм-кешек коллекциясы негiзiнде дәстүрлi киiм-кешек тiгуде пайдаланылатын негiзгi материалдар туралы сөз болады. Коллекциядағы ұлттық киiм-кешек негiзiнде төрт түлiктен алынатын терi, жүн өңдеудi iске жарату әдiс-тәсiлдерi, сапасы этнографиялық тұрғыдан талданылады. Сондай-ақ көршiлес елдермен сауда-саттықтың дамуы нәтижесiнде сырттан әкелiнген маталар да қарастырылады.
Реферат: Мақалаға қазақ тұрмысындағы дәстүрлi ши тоқу өнерiн арнайы зерттеген қазақ ғалымдары мен ХIХ ғ. соңы - ХХ ғ. басында қазақ жерiнде болған орыс зерттеушiлерiнiң еңбектерiндегi деректер арқау болды. Аталмыш еңбектердегi сан алуан мәлiметтердi өзара шендестiре зерттеу шидiң дәстүрлi қазақы ортадағы шаруашылық және тұрмыстық маңызын зерделеуге мүмкiндiк бердi.
Қазақтың дәстүрлi киiз басу өнерi
Автор(ы): Әлiм О.*
Объем документа: C. 199-203
МРНТИ: 03.61.91*
Ключевые слова: осенняя стрижка*купание овец в реке*теребление шерсти*тонкими палочками для распушивания шерсти при валянии кошмы*приготовлять расчесанную шерсть для прядения*наносить узор*фон*центральное поле*бордюр*вид узора*нить для кошмоваляния*кошмоваляние*обдавать кипятком войлок*катать руками*
Реферат: Мақалада қазақ халқының текемет басу өнерi, технологиясы мен үрдiстерi және оның бетiне салынатын ою-өрнектерi, композициясы, текемет басудың таралу аймағы, сондай-ақ, оның жергiлiктi аймақтық ерекшелiктерi зерттелдi.
Некедегi тұрақтылықтың сақталу мәселелерiн этнографиялық бағытта қарастыру
Реферат: Бұл мақалада қазақ жанұясы мен күнделiктегi өмiрге әсер ететiн неке қатынастарының тарихы этнография бағытында қарастырылады. Жеке айтқанда соңғы жиырма жылдағы қазақ жанұясынның қарым-қатынастары некедегi азаматтардың бiр-бiрiне әсер ететiндiгi талданады. Жаңа отбасының негiзi қалыптасқан дәстүр мен әдет-ғұрыпқа да байланысты. Сонымен қатар, жанұя философиясы психологиялық фактормен де тығыз сабақтасады. Күнделiктегi этика, мәдениет және қалыптасқан тәртiппен де ерекшеленедi. Өйткенi, жаңа жанұяда, яғни екi жастың арасында қалыптасатын қатынастар аталған себептерге тiреледi. Соңғы жылдары байқап көрсек, өткен ғасырдын және қазiргi кезеңдегi жанұяның ерекшелiктерi бар ма, жоқ па бiздi осы қызықтырады. Осы мәселелерге жауап беру үшiн мақала авторы зерттеушiлердiң ой-пiкiрлерiне сүйенедi. Болашақта жанұяны сақтап қалу және неке проблемалары туындамауы үшiн ғалымдардың көзқарастарына сүйене отырып мәселенi шешiп көрейiк.
О. А. Шкапский: О гармонии экономического устройства через реализацию переселенческой политики в Семиречье (конец ХIХ-начало ХХ вв.)
Автор(ы): Белоус С. Г.*
Объем документа: C. 208-211
МРНТИ: 03.81.35*
Ключевые слова: О. А. Шкапский*переселенческая политика*аграрный вопрос*
Реферат: В статье анализируется позиция государственного деятеля конца XIX-начала XX вв. О. А. Шкапского, его взгляд на аграрный вопрос, в целом, и на переселенческую политику, в частности. Эпистолярное наследие О.А. Шкапского отразило колонизаторскую политику, однако ее продуктивное проведение он видел в более рациональных подходах по отношению к коренному населению края и его хозяйственной деятельности. Так будучи чиновником колониальной системы, он открыто выступал с критикой политики колониального правительства в отношении экономического устройства степи.
Қазақстан Республикасы: әлеуметтiк дамуының негiзгi бағыттары
Автор(ы): Шалқаров М. Б.*
Объем документа: C. 212-216
МРНТИ: 03.20.55*
Ключевые слова: cоциально-экономическая модернизация*парламентаризм*институты гражданского общества*Конституция*экономика*
Реферат: Бұл мақалада Қазақстан Республикасының Конституциясында көрсетiлгендей Қазақстанның әлеуметтiк-демократиялық дамуы мен бағыты жайлы, сонымен қатар адам құқығы, бостандықтары және халықтың әлеуметтiк жағдайын жақсарту жайлы құқықтық мемлекетке ұмтылуы сөз болады.
Солтүстiк-Шығыс Жетiсудағы ортағасырлық қалалар мен қоныстардың зерттелу тарихы
Реферат: Iле аңғарындағы археологиялық зерттеулер нәтижесiнде ортағасырлық Қазақстанның қалалық және отырықшылық мәдениеттiң тағы бiр маңызды аймағы ашылып, сипатталып отыр. Жетiсу - қала мәдениетi мен ежелгi керуен жолдарына қатысы бар жер-су атауларын сақтап қалған Қазақстанның iрi мәдени-тарихи өлкесi. Зерттеулер нәтижесiнде тарихи және археологиялық жағрапияның бiрқатар өзектi мәселелерiнiң басы ашылып, бұл аймақта ерекше өркениеттiң дамығандығы айқындалды. Өлкеде қала мен дала, жер шаруашылығы мен ауыл шаруашылығы саяси, шаруашылық-экономикалық және мәдени тұрғыда сабақтасып өркендедi.
Орта ғасырлардағы түрiктердiң (VI-XIII ғғ.) шабуыл қару-жарағы
Реферат: Қару-жарақ материалдық мәдениеттiң ең маңызды құрамдас бөлiктерiнiң бiрi болып табылады. Қару-жарақ пен әскери iстердiң даму деңгейi экономикалық, әлеуметтiк және саяси факторлармен тығыз байланысты. Әскери iстер дамытуға көшпендiлер әрдайым ерекше маңыз бердi. Көшпелi қоғамдарда соғыс тактикасы инновациялар, қару-жарақ саласындағы көптеген жетiстiктер мен өнертабыстар болды. Ежелгi түрiктерде әскери iстердiң дамуының жоғары деңгейiнiң жарқын дәлелi Түрiк империясының алғашқы ғасырларда жүргiзген сыртқы саясатының жемiстi болғандығын көрсетедi. Мұның бiрден-бiр негiзгi себептерiнiң бiрi- әскери саладағы жетiстiктер мен соғыс тактикасының әдемi жетiлдiрiп отыруында. Шабуыл қару-жарақтары екi топқа бөлiнедi: бiрiншi топқа жақын және қолжетiмдi аймақтағы шабуыл қарулары. Екiншi топқа, оларды сақтау мен қолдану үдерiстерi.
Реферат: Основным источником действующего права в Республике Казахстан является Конституция, принятая на республиканском референдуме 30 августа 1995 года. Принятие новой Конституции РК ознаменовало факт дальнейшего развития страны, как демократического и правового государства. Сегодня Конституции Республики Казахстан - 20 лет. Посредством Конституции, может осуществляться связь национальной правовой системы с современным международным правом. Трансмиссионная функция Конституции вытекает из природы ее верховенства на всей территории независимой страны и обязательного соответствия элементов действующего права конституционным нормам. Общие положения об основах конституционного строя республики, нормы о правах и свободах человека и гражданина закреплены Конституцией Казахстана в соответствии со стандартами основополагающих документов современного международного права. При этом человек, его жизнь, права и свободы согласно статье 1 Конституции РК являются высшими ценностями.
Сравнительный анализ современного и классического международного права
Реферат: В международно-правовой науке принято различать современное международное право и классическое международное право, хотя она по существу представляют собой единое целое. Однако единое целое явление не исключает его разделение на составные части. Деление единого международного права на классическое и современное международное право диктуется потребностями его формирования и развития с учетом различных объективных и субъективных факторов. Система действующих международно-правовых норм, ушедшая далеко вперед от стандартов классического международного права XIX в., получила название современное международное право. Эта система сложилась как целостное явление благодаря мировой кодификации и прогрессивному развитию международно-правовых норм. Между классическим и современным международным правом не существует четкой границы.
